Bij onderzoek bij Praktijkonderzoek Plant & Omgeving (PPO), onderdeel van Wageningen UR, is het voor het eerst gelukt om te voorkomen dat er bij Golden Delicious-bomen grootschalige vroegtijdige bladval optreedt.
Bomen die behandeld werden tegen de Alternaria-schimmel, bleven in de proeven in Randwijk nagenoeg vrij van bladvlekken en bladval. Daarmee ligt er waarschijnlijk een oplossing in het verschiet voor het probleem van de bladval, dat al sinds de jaren zestig van de vorige eeuw speelt en dat in de boomkwekerij tot aanzienlijke economische schade leidt. PPO wil met verder onderzoek de bestrijding van Alternaria zó optimaliseren, dat met een minimale toepassing van gewasbeschermingsmiddel kan worden volstaan.
Foto: Een sterk aangetast blad, vlak voor bladafval
Vroegtijdige bladval bij het appelras Golden Delicious is een probleem dat wereldwijd optreedt. In de jaren 1960 -1970 is er voor dit probleem in Nederland veel aandacht geweest. De vroegtijdige bladval gaat vaak, maar niet altijd, gepaard met bladvlekken. Meestal vertonen de bladeren van schijnbaar gezonde bomen plotseling bruine necrotische vlekken, en vindt er bladvergeling plaats. De vlekken en de vergeling worden zichtbaar tussen medio juli en medio augustus.
De symptomen zijn vooral te vinden op de oudere bladeren. In het algemeen wordt het verschijnen van de bladvlekken gevolgd door bladval. In de fruitteelt is de schade die door de bladval wordt veroorzaakt te overzien. Maar in de boomkwekerij, bij de opkweek van bomen voor fruittelers, leidt de vroegtijdige bladval tot aanzienlijk kwaliteitsverlies van de bomen.
Eerder onderzoek naar bladval, vanaf 1960, heeft niet tot een oplossing geleid. Tientallen jaren zochten onderzoekers in binnen- en buitenland naar oplossingen, maar zonder succes. Onderzoek door het diagnostiekcentrum van PPO in Lisse wees uit dat de bladvlekken door Alternaria worden veroorzaakt. |
 Onbehandelde Golden Delicious-bomen die door zware vroegtijdige bladval een groot deel van hun blad zijn kwijtgeraakt |
In nieuw onderzoek van Praktijkonderzoek Plant & Omgeving (PPO Fruit in Randwijk) bleek dit seizoen dat bespuitingen tegen de schimmelziekte Alternaria uitstekend werkt tegen deze vroegtijdige bladval.
De bomen die in de proef met een middel tegen Alternaria werden behandeld, bleven nagenoeg vrij van bladvlekken en bladval. Op de onbehandelde bomen waren veel bladvlekken te zien en trad de gebruikelijke sterke bladval op (>80%).
De resultaten betekenen een doorbraak in het onderzoek naar de aanpak van bladval in Golden Delicious. Nader onderzoek moet duidelijk maken wat de daadwerkelijke oorzaak van de bladval is. Het lijkt er namelijk op dat Alternaria de indirecte veroorzaker van de bladval is. Waarschijnlijk heeft Alternaria een effect op de hormoonhuishouding van de bomen en veroorzaakt dat de vergeling en de vroege bladval.
Dit onderzoek is gefinancierd door het Productschap Tuinbouw.
 Onbehandelde Golden Delicious-bomen met beginstadium van bladvlekken en vergeling |
 Golden Delicious-bomen die behandeld zijn met een gewasbeschermingsmiddel tegen Alternaria vertonen geen bladvlekken en vergeling |