Voor een duurzame landbouw is behoud en verbetering van de bodemkwaliteit essentieel. Het gaat daarbij om een gezonde biologische activiteit, een goede bodemstructuur, goede vochtvoorziening en een goede beschikbaarheid van nutriënten. Dat is de basis voor gezonde, vitale hoogproductieve gewassen met een efficiënt gebruik van externe inputs en minder emissies van belastende stoffen.
Doel van Topsoil+ is het ontwikkelen en ontsluiten van relevante praktische kennis voor het optimaal beheer van bodemkwaliteit. Daarbij richten we ons vooralsnog op twee sporen:
- Het ontwikkelen van mechanisatie (toepassingen) voor bodemvriendelijke bewerkingen (rijpaden).
- Het vernieuwen van de aanpak voor (niet-chemisch) beheer van bodemgezondheid en bodemstructuur in sierteeltsystemen op zand.
Op de kleigronden van West Brabant werkt een groep biologische ondernemers samen met Wageningen UR aan het ontwikkelen van een rijpadensysteem. De bedrijven telen akkerbouwgewassen en vollegrondsgroenten. Door vanuit vaste rijpaden de benodigde bewerkingen uit te voeren, wordt op het grootste deel van het veld de bodemverdichting door berijding voorkomen. De verwachte positieve effecten op structuur, vochtvasthoudend vermogen, waterdoorlatendheid en verliezen van nutriënten worden onderzocht. In deze systemen wordt ook de broeikasgasemissie gemonitord. Voor het oogsten en ploegen worden bodemvriendelijke alternatieven ontwikkeld.
In Lisse staan bodemgezondheid en -structuur centraal in een sierteelt bedrijfssysteem op zand in een stedelijke omgeving. Op dit type bedrijven worden bollen, boomkwekerijgewassen en zomerbloemen geteeld. Door een uitgekiende vruchtwisseling, het gebruik van groenbemesters en antagonisten, wordt niet-chemisch beheer van de bodemgezondheid inhoud gegeven. Het beheer van de bodemstructuur lift hierop mee en wordt verder versterkt door de inzet van zelfrijdende, lichte precisiewerktuigdragers voor het uitvoeren van de bewerkingen. Deze sierteeltsystemen worden in een biologische en geïntegreerde variant aangelegd.